Кои компании добиваат најмногу тендери?
Концентрација на јавните набавки
Од вкупно 18.666 уникатни компании кои добиле барем еден тендер во нашата база, колкав дел од вредноста оди кај врвните победници? Одговорот е загрижувачки - мал број компании доминира во јавните набавки, а тоа заслужува внимателна анализа.
Топ победници по број на тендери
Нашата анализа на nabavkidata.com покажува дека одредени компании постојано се појавуваат како победници на тендери низ различни институции и категории. Ова е феноменот на повторливи победници кој е еден од индикаторите за потенцијални неправилности.
Што значи висока концентрација?
Кога мал број компании освојуваат голем дел од тендерите, тоа може да значи:
- Природна доминација - големи компании со капацитет и искуство едноставно се поконкурентни
- Специјализација - во одредени области (нпр. фармација, ИТ) постојат малку квалификувани понудувачи
- Бариери за влез - комплицирани тендерски услови кои ги исклучуваат помалите компании
- Нефер практики - координирано однесување, фаворизирање или корупција
Секторска анализа
Градежништво
Градежниот сектор покажува висока концентрација. Неколку големи градежни компании добиваат значителен дел од инфраструктурните проекти. Ова делумно се должи на потребата од капацитет и референци, но исто така може да укажува на ограничена конкуренција.
ИТ и технологија
ИТ секторот е особено интересен бидејќи техничките спецификации често се напишани на начин кој фаворизира одредени добавувачи. На пример, барање за конкретна марка на опрема наместо технички карактеристики е честа практика.
Здравство и фармација
Фармацевтскиот сектор природно има помалку понудувачи поради лиценцирање и регулатива. Сепак, и тука постојат знаци на преголема концентрација, особено кај одредени категории лекови и медицинска опрема.
Канцелариски материјали и услуги
Во оваа категорија, концентрацијата е помала бидејќи постојат многу понудувачи. Сепак, нашата анализа открива случаи каде одредени институции постојано купуваат од ист добавувач, игнорирајќи поконкурентни понуди.
Поврзани компании
Еден од најзначајните аспекти е анализата на поврзани компании во тендерите. Кога две или повеќе компании кои учествуваат на ист тендер имаат заеднички сопственици, иста адреса или друга поврзаност, тоа е сериозен знак за предупредување.
Нашите алгоритми автоматски ги детектираат ваквите поврзаности и ги означуваат тендерите каде учествуваат поврзани компании.
Институции и нивните „омилени" добавувачи
Особено загрижувачки е кога одредена институција постојано ги доделува тендерите на иста компанија. Нашиот систем го пресметува процентот на тендери доделени на секој добавувач по институција. Кога тој процент е невообичаено висок, институцијата добива повисок risk score.
Препораки за зголемување на конкуренцијата
- Поедноставување на тендерската документација - помалку бариери за мали и средни претпријатија
- Делење на тендери на лотови - поголемите набавки да се поделат за да можат и помали компании да учествуваат
- Транспарентност на критериумите - јасни и мерливи критериуми за евалуација
- Мониторинг на концентрацијата - редовно следење на уделот на врвните победници
Следете ги нашите анализи на nabavkidata.com за најновите податоци за концентрацијата во јавните набавки.